Spuren | Traces - Duitse oorlogsgraven in Rusland

Pas sinds de val van het communisme mag de Duitse oorlogsgravenstichting in de voormalige Oostbloklanden naar haar doden zoeken. Fotografe Claudia Heinermann reisde af naar Rusland om het werk van de oorlogsgravenstichting in beeld te brengen. Bij de tentoonstelling verschijnt ook een fotoboek, een bijzonder document. Het toont sporen van de oorlog, die wij nog niet eerder gezien hebben. Dhr. Flip Bool (Senior Collecties & Onderzoek Nederlands Fotomuseum, lector fotografie AKV St. Joost) zal de tentoonstelling openen en het boek presenteren.

Beeldend kunstenares en fotografe Claudia Heinermann maakte een documentaire fotoserie over het zoeken naar Duitse oorlogsgraven in Rusland en de herbegrafenissen die daarop volgen. Aanleiding voor deze fotoserie was Heinermann‘s zoektocht naar het graf van haar grootvader. Deze was tijdens de Tweede Wereldoorlog als soldaat van de Wehrmacht in Roemenië en Hongarije gelegerd en geldt sinds 1944 als vermist. Ze vroeg zich af of ruim 60 jaar na de oorlog daar nog informatie over te vinden zou zijn. Ze verdiepte zich in dit onderwerp en kwam in aanraking met het werk van de Volksbund (Duitse oorlogsgravenstichting).

In het voormalige Oostblok hebben 3 miljoen Duitse soldaten het leven gelaten. 2,2 Miljoen daarvan zijn in de Sovjet-Unie gestorven. Pas sinds de val van het communisme heeft de Duitse oorlogsgravenstichting toestemming van de overheden om gericht naar deze graven te zoeken. Omdat de meeste begraafplaatsen niet meer als zodanig te herkennen zijn is dit niet eenvoudig. De houten kruizen op de graven zijn in de koude winters na de oorlog opgestookt en de grond is vaak weer in gebruik genomen. De Volksbund heeft tot taak, de begraafplaatsen op te sporen, de beenderen van de doden uit te graven, te identificeren en op nieuwe officiële oorlogsbegraafplaatsen te herbegraven. Tot nu toe werden in de afgelopen 17 jaar ruim 200.000 doden herbegraven. Nabestaanden kunnen bij de Volksbund informeren of hun familielid al gevonden en herbegraven is. Heinermann was dermate geïntrigeerd/geraakt door deze feiten dat zij besloot om zelf naar Rusland af te reizen om er een documentaire fotoserie over te maken. Zij volgde met haar camera het werk van een aantal Russische medewerkers van de Volksbund in de omgeving van St. Petersburg. Het zijn verbijsterende en aangrijpende beelden over de sporen van een oorlog. De zorg en precisie waarmee de beenderen van de gesneuvelde soldaten worden opgegraven, geïdentificeerd en herbegraven op hun laatste rustplaats, wordt in de serie helder en treffend in beeld gebracht.

Heinermann portretteerde ook een nabestaande (de heer Engels), die op zoek was naar het graf van zijn vader. Hij is een van de velen die nog de behoefte voelen om het graf van een gemiste dierbare te bezoeken, en daar dank zij het werk van de oorlogsgravenstichting ook de mogelijkheid voor heeft. Engels bleek nog brieven te bezitten die zijn vader aan zijn moeder vanuit het Oostfront schreef. Heinermann kreeg toestemming om fragmenten uit deze brieven in haar beeldverhaal te verwerken. Het zijn brieven die je laten voelen hoezeer het gezin gemist werd en hoe groot de angst was om niet meer thuis te komen. Door deze emotionele fragmenten is het een universeel verhaal geworden over mensen die een oorlog en de gevolgen daarvan moeten ervaren.

Heinermann heeft haar materiaal in een fotoboek gebundeld en dit in eigen beheer uitgegeven. Het is een bijzonder document geworden. Het toont sporen van de oorlog, die wij nog niet eerder gezien hebben. De tentoonstelling is buiten in het park van het Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum te zien. Een plek die nu rust en vrede uitstraalt en waar je van de natuur kan genieten, maar waar in 1944 hevig werd gevochten.

Claudia Heinermann (Iserlohn, Duitsland 1967) volgde van 1986 tot 1991 de Academie voor beeldende Kunst in Enschede. Sinds ‘91 was zij werkzaam in de richting Mixed Media met fotografie als rode draad. Zij exposeerde o.a. in Den Haag, Almere, Hengelo, Amsterdam, Turnhout (B), Arhus (DK) en Akureyri (ISL). Begin 2000 wilde zij zich meer toespitsen op documentaire fotografie en volgde van 2004 tot 2006 de Fotoacademie in Amsterdam. Sindsdien is zij werkzaam als autonoom documentair fotografe. Kenmerkend voor haar werk is dat ze controversiële onderwerpen niet schuwt en deze zeer beschouwend in beelden weet te vangen.Claudia Heinermann, Sologubowka, 70 km ten zuiden van St. Petersburg, is één van nieuw aangelegde oorlogsbegraafplaatsen. Hier zullen 80.000  gevallenen hun laatste rustplaats vinden.
Claudia Heinermann, Sologubowka, 70 km ten zuiden van St. Petersburg, is één van nieuw aangelegde oorlogsbegraafplaatsen. Hier zullen 80.000 gevallenen hun laatste rustplaats vinden. (KLIK HIER VOOR MEER FOTO'S)


6 juni 2009 - 30 augustus 2009

Liberty Park
Museumpark 1
5825 AM Overloon
0478-641250
info@libertypark.nl
@Oorlogsmuseum (twitter)

Vanwege het coronavirus is het soms nodig om openingstijden, expositiedagen en regels voor bezoekers op korte termijn aan te passen. Ga voor een bezoek daarom altijd eerst naar de website van de locatie die je bezoekt voor de meest actuele informatie.

Er is werk te zien van
Claudia Heinermann

Vriend van Fotoexpositie.nl

Word voor 25 euro per jaar vriend van Fotoexpositie.nl en krijg een link op de voorpagina!







Ontvang de nieuwsbrief

Elke maand de meest recente exposities en het laatste fotonieuws in je mailbox? Meld je dan nu aan voor de nieuwsbrief van Fotoexpositie.nl.

Recent toegevoegde exposities

Hijab Unravelled
24 oktober 2020 - 10 december 2020, Naarden-Vesting
Hijab Unravelled
Twilight Zone, Museum Boymans Van Beuningen
24 oktober 2020 - 21 november 2020, Amsterdam
Twilight Zone, Museum Boymans Van Beuningen
Blauwdrukken van Nederlandse Wieren
16 oktober 2020 - 22 november 2020, Rotterdam
Blauwdrukken van Nederlandse Wieren
Mukayu
1 oktober 2020 - 21 november 2020, Amsterdam
Mukayu

Fotografen

a b c d e f
g h i j k l
m n o p q r
s t u v w x
y z

Over Fotoexpositie.nl

Fotoexpositie.nl is de website met informatie over exposities, fotografen en fotonieuws in Nederland.

Voor vragen en tips kun je ons bereiken op info@fotoexpositie.nl